INTERWENCJA. Znaleźliśmy właściciela zabytkowego mostu, którego przez lata nikt nie chciał

środa, 30.11.2022 14:28 13165 6

Zabytkowy most św. Jana z 1565 roku został skontrolowany przez konserwatorów zabytków. Zjawili się oni w Lądku-Zdroju w środę, 30 listopada. Już przeszło 2 lata temu lokalni społecznicy alarmowali, że stan zabytku budzi niepokój. Żadna z instytucji nie chciała się przyznać, że jest jego właścicielem. Nikt też nie poczuwał się do odpowiedzialności nawet nie tyle za jego remont, ile nawet za konserwację czy choćby za nadzór techniczny. Wydaje się to nieprawdopodobne, ale tak właśnie było. 

„Duma miasta, którą podziwiają chyba wszyscy odwiedzający nas turyści, potrzebuje pomocy” – mogliśmy przeczytać w miesięczniku PrzyLĄDEK Historii”, który wydawany był przez Lądeckie Towarzystwo Historyczno-Eksploracyjne. I dalej prezes tego stowarzyszenia, Krystian Takuridis, opisywał swoją korespondencję na ten temat z różnorakimi instytucjami publicznymi i gminnymi urzędnikami. Te nie były w stanie określić, kto jest właścicielem zabytkowego mostu. Nikt nie chciał się do niego sam przyznać, choć wydawało się, że to oczywiste. Wystarczy spojrzeć na kartę zabytku [zdjęcie poniżej].

Burmistrz Lądka-Zdroju, Roman Kaczmarczyk, podczas sesji Rady Miasta i Gminy z 24 czerwca 2020 roku, mówił tak: „Zostanie nam ten most, że tak powiem, dokładnie tak jak szereg innych zabytków, wciśnięty”. I został! A było to tak...

Jeszcze w 2020 roku Krystian Takuridis zwrócił się do UMiG w Lądku-Zdroju z pytaniem, kto formalnie jest właścicielem obiektu. Dostał taką odpowiedź: „Zgodnie z zapisami w Księgach Wieczystych most św. Jana (...) stanowi własność Skarbu Państwa w zarządzie Starosty Kłodzkiego”.  

Informację tę postanowił  potwierdzić zatem w starostwie. Stamtąd przyszła odpowiedź, że nie jest to kwestia, która mieści się w ramach zapytania o informację publiczną: „W związku z powyższym brak jest możliwości udzielenia informacji, kto jest właścicielem mostu”.

Podejrzanym o to stało się Państwowe Gospodarstwo Wodne Wody Polskie, te jednak wyparły się mostu: „PGW Wody Polskie Nadzór Wodny w Kłodzku informuje, że zarządcą w/w mostu jest Urząd Miasta i Gminy Lądek-Zdrój”.  

Wszystko zatem wskazywało na to, że zarządcą obiektu jest jednak lądecki UMiG, a właściciel jest nieznany. Zwłaszcza, że w kolejnym piśmie Starosta Kłodzki już nie uchylił się od odpowiedzi i napisał tak:„Utrzymanie obiektu inżynierskiego znajdującego się w ciągu drogi, należy do zarządcy terenu, na którym zlokalizowana jest droga”

Żeby mieć wszystko czarne na białym, Takuridis ponownie zapytał w UMiG w Lądku-Zdroju, kto jest zarządcą, a kto właścicielem mostu św. Jana. I otrzymał dość enigmatyczną odpowiedź: „Właścicielem działki (…)  jest Skarb Państwa. Natomiast Gmina Lądek-Zdrój zarządza nawierzchnią ciągu pieszego przebiegającego przez most św. Jana”.

Z racji tego, że most łączy drogę gminną (ul. Krótką) z drogą wojewódzką nr 390 Złoty Stok–Lądek-Zdrój, na wszelki wypadek wysłał jeszcze zapytanie do Urzędu Marszałkowskiego. I znowu: „Nie posiadamy informacji dotyczącej tego mostu w zakresie zarządu własności lub współwłasności Województwa Dolnośląskiego”.

Ostatnie z zapytań prezes Lądeckiego Towarzystwa Historyczno-Eksploracyjnego skierował więc ponownie do UMiG w Lądku-Zdroju. W odpowiedzi burmistrz Roman Kaczmarczyk napisał: „Most św. Jana leży w ciągu ulicy Krótkiej, stanowiącej drogę gminną. Wobec powyższego Gmina Lądek-Zdrój jest zarządcą przedmiotowego mostu”.

Czyli to jednak lądecka gmina zarządzała całym mostem, a nie tylko nawierzchnią ciągu pieszego, jak wcześniej twierdzono? Właściciel jednak jeszcze wtedy się nie znalazł. Burmistrz na ten temat tym razem napisał tak: „Brak jest dokładnego potwierdzenia (tytułu prawnego), kto jest właścicielem przedmiotowego mostu. W aktach tut. urzędu nie znajduje się żaden dokument potwierdzający, że właścicielem mostu św. Jana jest Gmina Lądek-Zdrój. Biorąc pod uwagę powyższe stan prawny sprawy jest skomplikowany, wobec czego Gmina Lądek-Zdrój nie jest w stanie jednoznacznie wskazać właściciela przedmiotowego obiektu”.

Tak więc mieliśmy już zarządcę obiektu, ale nie właściciela mostu nadal nie. Most natomiast, jak na złość decydentom, postanowił zacząć się sypać. Wystarczyło wejść pod jego przęsła, żeby zobaczyć liczne ubytki w obróbce kamiennej i pęknięcie biegnące wzdłuż obiektu. Zimą te miejsca są dość mocno pokryte soplami lodu, który sieje dodatkowe spustoszenie w strukturze budowli.

Aż zdarzył się cud... Po kolejnym pytaniu wysłanym 20 listopada do Dolnośląskiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków we Wrocławiu, kiedy dojdzie do zapowiadanej na 2022 rok kontroli obiektu, przyszła odpowiedź: „Kontrola w/w obiektu ustalona została na 30. listopada 2022 r. o godzinie 11:00”.

Reporter portalu doba.pl zjawił się zatem na miejscu i spotkał tam... przedstawicielki lądeckiego urzędu, który już nie kwestionuje faktu, że jest właścicielem mostu! Niech to będzie dobry znak dla tego obiektu.

Teraz czekamy na zalecenia lub nakaz od konserwatora zabytków. To on zdecyduje, jakiego rodzaju prace przy moście są niezbędne. I mogą się znaleźć na to pieniądze! W ramach „Polskiego Ładu dla kultury” na Rządowy Program Odbudowy Zabytków przeznaczono 3 mld zł. Każda wybrana inwestycja będzie finansowana z budżetu państwa do 98 procent. Może zatem nie warto obrażać się na władze centralne, ale spróbować zawalczyć o tę dotację?

Jest o co walczyć. Most św. Jana od kilkuset lat jest ozdobą części miejskiej Lądka. Kamienny dwuprzęsłowy most na Białej Lądeckiej zbudowany został w drugiej połowie XVI w. (1565 r.) z kamienia łamanego. Wedle różnych źródeł zaprawą do budowy mostu było spoiwo wapienne z dodatkiem białek z kurzych jajek. Miało to zapewnić niezwykłą trwałość i solidność budowli. Most oparł się dwóm niszczycielskim powodziom, które miały miejsce w XX wieku: przetrzymał wielką wodę z 1938 i z 1997 roku. Może i demokracja nie da mu rady... [kot]

Przeczytaj komentarze (6)

Komentarze (6)

Gandalf czwartek, 01.12.2022 06:41
Jak boski Roman zadba o ten most jak o miasto...
Kamil sobota, 03.12.2022 12:20
Sprawa prosta jest to zabytek archeologiczny a jedynym prawowitym właścicielem...
sobota, 03.12.2022 13:43
Most zabytkiem archeologicznym? Aha, ok. Specjalista jak widzę.
Piotrek piątek, 02.12.2022 20:05
Ale bzdury napisane w karcie zabytku. Od kiedy to Urząd...
tg piątek, 02.12.2022 17:05
Most pięknie się komponuje z elewacjami kamienic widocznych w tle.
JANUSZ czwartek, 01.12.2022 20:37
wyszukane w sieci W dniach od 28.11.2022r. do 11.12.2022r....